ادبيات

تعداد منابع: 20 اصلي و 6 ارجاعي

آل طعمه، سلمان هادي(1935-  )

عï ديوان المدح و الرثاء في محمد و آل بيته النجباء. ‏(شماره 174)

مرثيه‏سرايي

كد پارسا: B38062

عنوان متن شرح شده:

البهجة المرضية في شرح الألفية

عنوان متن شرح شده:

الألفية

ويژگي‏مجلدات

    جلد1 : 309ص

    جلد2 : 351ص

2 البهجة المرضية ـ شرح‏ها

 كتاب كه شامل يك دوره كامل ادبيات عرب، اعم از صرف و نحو است، از متون درسي حوزه‏هاي علميه تشيع و تسنن به شمار مي‏آيد. شارح با استناد به قواعد و ادبيات عربي و با استفاده از متون اصيل ادبيات و اشعار، به شرح و توضيح كتاب سيوطي پرداخته و مشكلات آن را توضيح داده است. از ويژگيهاي اين چاپ، اصلاح متن و غلطهاي چاپي، جداسازي متن و شرح و استخراج منابع، به ويژه اشعار مورد استناد هر دو شارح است كه چاپهاي قبلي فاقد آن است. سرفصل‏هاي آن عبارت‏‏اند از: كلام، معرب و مبني، معرفه و نكره، معارف، حروف مشبهه، افعال مقاربه، افعال قلوب، مصدر، فاعل، تعجب، افعل التفضيل، نعت، توابع، احكام منادا، ترخيم، اختصاص، باب ما لا ينصرف، حروف جر و باب اضافه.

كد پارسا: B38243

2 شذورالذهب ـ شرح‏ها

 متن شذور الذهب و شرح آن است. شذور الذهب از منابع معتبر و كهن ادبيات عرب است. هدف نويسنده، بيان ديدگاههاي خاص نحوي خويش درباره مسائل اختلافي و مهم ادبي است. وي، با استشهاد به اشعار و آيات و احاديث و همچنين با استناد به اقوال و ديدگاههاي ديگر نحويان، به اين مباحث پرداخته است: كلمه و اقسام آن، كلام و اِعراب، بنا، معرفه و نكره، اسم موصول، باب مرفوعات، باب منصوبات، اقسام طلب، باب مجرورات، باب مجزومات، باب عمل فعل، باب اسمائي كه عمل فعل مي‏كنند، باب تنازع، باب اشتغال، باب توابع، باب موانع صرف و باب عدد.

كد پارسا: B33527

ويژگي‏مجلدات

    جلد2 : عنوان‏فرعي: علم معاني [بخش دوم]، چاپ چهارم، 672ص

    جلد4 : عنوان‏فرعي: علم بديع، چاپ اول، 532ص

2 مختصر المعاني ـ شرح‏ها

 ترجمه و شرح بخش سوم كتاب مختصر المعاني تأليف سعد تفتازاني در علم بديع است. نويسنده به محسّنات لفظي و معنوي كلام پرداخته است كه از جمله اين محسنات مي‏توان به: توريه، استخدام، مبالغه، جمع و تقسيم و تفريق، مشاكله، مطابقه، تجريد، جناس، سجع، موازنه و قلب اشاره كرد. وي با استشهاد به آيات قرآن و روايات و اشعار عربي فارسي، به وجوه و محسنات بديعيه كلام و بيان روش‏هاي زيباشناسي آن پرداخته است. وي، همچنين برخي از محسنّاتي را كه مصنّف از آنها غفلت نموده بيان كرده است.

كد پارسا: B38351

2 بديع

 پژوهشي ادبي درباره علم بديع است. نويسنده، بديعه‏سرايي را از هنرها‏ي ادبي عربي دانسته كه پيش از اسلام وجود داشته و در اشعار مانده از شاعران عهد جاهليت نمودي تام دارد. او به شيوه نقد ادبي و به صورت كلاسيك، همراه با پرسش‏ها و تمرينات و به مدد متون ادبي، شواهد شعري و آيات قرآن، ادعاي خويش را اثبات كرده و نتيجه گرفته است كه با ورود اسلام، روند تكاملي بديعه‏گويي در ادبيات عرب، دچار جهش شد و در متون مذهبي و مقدس مانند قرآن به اوج كمال رسيد. پيدايش بديع و تحولات آن در ‏پژوهشهاي ادبي، علم بديع نزد گذشتگان و معاصران، مكتبهاي بديعي (مكتب بشار بن برد، مسلم بن الوليد، ابي تمام، بحتري و ابن معتز)، شخصيتها و برجستگان علم بديع (علي اربلي، صفي الدين حلي، جابر اندلسي، ابن حجه حموي) و مفهوم علم بديع و عناصر آن، سرفصلهاي اين كتاب است.

كد پارسا: B33607

عنوان متن نقد شده:

ديوان حافظ، حافظ، شمس‏الدين محمد

2 ديوان حافظ ـ بررسي‏هاي موضوعي ديوان حافظ؛ ديوان حافظ ـ تلميحات قرآني ديوان حافظ

 بررسي ديوان حافظ با نگاهي به آيات و محبت اهل‏بيت و تلميحات قرآني است. نويسنده، در اين كتاب، در جست‏وجوي اشارات و تلميحات حافظ درباره ائمه اطهار (ع) خصوصاً امام علي (ع) و امام زمان (ع) در ديوان اوست. نويسنده، عرفان حافظ را چون ديگر عارفان، مبتني بر محبت و ولايت علي مي‏داند و با استشهاد به اشعار وي، از عشق و علاقه او به اهل بيت سخن مي‏گويد: مؤلف همچنين به تاريخ حافظ و پادشاهان زمان وي پرداخته و از چگونگي تدوين ديوان حافظ پس از وي سخن گفته است. همچنين به تأثير شاعران گذشته بر حافظ و شعر او و مذهب رندان و ويژگيهاي اين مذهب پرداخته است. در پايان، به تلميحات قرآني حافظ و اثرپذيري صوري و مفهومي وي از قرآن پرداخته و با ذكر برخي از اشعار، به آيات اقتباسي اشاره كرده است.

كد پارسا: B38271

$ ملحة الإعراب نوشته خود حريري است كه خود نيز به شرح آن پرداخته است.

2 ملحة الإعراب ـ شرح‏ها

 شامل متن كامل ملحة الاعراب، و شرح تفصيلي آن است. ملحة الاعراب حاوي 378 بيت شعر است كه در موضوع علم نحو سروده شده است. محقق به ترتيب ابواب و مسائل نحو، اين اشعار را ذكر كرده و با استناد به آيات و احاديث و اقوال نحويان و شواهد شعري و ادبي، مفاد آنها را توضيح داده است. برخي از مسائل مطرح شده در اين اشعار عبارت‏اند از: باب الكلام، باب معرفة، باب الفعل، باب الاعراب، باب الأسماء الستة و باب المضاف.

كد پارسا: B38239

2 ديوان‏ها و مجموعه‏هاي شعر ـ مجموعه‏هاي شعر عربي ـ موسوعه‏هاي شعري؛ اهل بيت (ع)‏ ـ مدايح و مراثي اهل بيت(پيامبر و اهل بيت)؛ نجف ـ شاعران نجف(تاريخ و جغرافي)

 مجموعه‏اي از اشعار عده‏اي از ادبا، علما و فقهاي ساكن نجف و شرح كوتاهي از زندگاني آنان است. موسوعه شعراء الغري، حاوي كليه اشعاري است كه نجفيان درباره موضوعات مختلف سروده‏اند و بالغ بر دوازده جلد است. محقق در اين مجموعه، آن قسمت از اشعاري را كه درباره اهل بيت (ع) بوده، استخراج و تنظيم كرده است. وي، معتقد است اين اشعار بازنمون از فضايل و مناقب اهل بيت (ع) است و تاريخ زندگي آنان را تحليل كرده است. در مقدمه خصوصيات شعر نجفي و تأثيرات حادثه كربلا بر ادبيات نجف بيان و جايگاه شعر و شاعران در اسلام معرفي شده است.

كد پارسا: B33612

ويژگي‏مجلدات

    جلد5 : شابك 964-6423-39-6‏، 223ص، منابع 221-223

    جلد6 : شابك 964-6423-32-9‏، 224ص، منابع 171-175

2 قصه‏هاي ديني؛ داستان‏هاي اخلاقي(اخلاق اسلامي)

 نويسنده، با استناد به روايات اهل بيت و منابع تاريخي، به نقل حكايت‏هاي آموزنده از داستانهاي قرآني و امامان و اولياي الاهي پرداخته است. محور اين داستان‏ها عبارت است از: توبه، مرگ، احتضار، قيامت، فضايل ائمه، مناظره ائمه با مخالفان، فرجام گناه و سرانجام كارهاي نيك. مؤلف به سبك داستاني و قلمي روان، به نقل اين داستان‏ها پرداخته و با آوردن اشعاري در بين داستان، بر جذابيت آن افزوده است. شماري از اين حكايت‏ها و اشعار از مثنوي مولوي نقل شده است.

عنوان‏به‏لاتين:

Make a Shield From Wisdom: Selected Verses From Nasir-i Khusraw's Divan

2 ديوان ناصر خسرو ـ گزيده‏ها

كد پارسا: B33615

$ عنوان روي جلد: گلستان سعدي

2 ديوان‏ها و مجموعه‏هاي شعر ـ مجموعه‏هاي شعر فارسي ـ ديوان‏ها و مجموعه‏هاي سده هفتم-نهم

 كتاب گلستان را مي‏توان ازشاهكارهاي ادب فارسي ناميد. سعدي در اين كتاب، با نثري مسجّع و نظمي بديع، با الهام از احساسات لطيف و مضامين نغز و همراه با كنايات و استعارات، آن را همچون بهشت، به هشت باب تقسيم كرده است كه عبارت‏اند از: سيرت پادشاهان، اخلاق درويشان، فضيلت قناعت، فوايد خاموشي، عشق و جواني، ضعف و پيري، در تأثير تربيت، و آداب صحبت. سعدي در هر باب با ذكر حكايات و اشعار، به بيان مطلب و پند و اندرز پرداخته است. مصحّح در مقدمه خود، به بيان شرح حال سعدي، مقام علمي، نقد علمي و ادبياتي، ترجمه و شرح‏هاي گلستان و سبك سعدي در اين كتاب پرداخته است.

كد پارسا: B38259

2 ديوان‏ها و مجموعه‏هاي شعر ـ مجموعه‏هاي شعر عربي ـ ديوان‏هاي سده ششم-هشتم

 مجموعه اشعار و سروده‏هاي شريف رضي است. در موضوعات و مناسبتهاي گوناگون سروده شده است. محقق الفاظ و واژه‏هاي مشكل اشعار مذكور را در پاورقي بيان كرده و شرح كوتاهي از زندگي و احوال و آثار او را در مقدمه آورده است. اين اشعار، به ترتيب حروف الفبا تنظيم شده و در هر مورد، مناسبتهاي مورد نظر شاعر بيان گرديده است. برخي از اين مناسبتها عبارت‏اند از: مدح خليفه عباسي الطائع و تبريك عيد قربان و عيد مهرجان به او، مدح بهاءالدولة، در وصف اسب، مرثيه برخي از دوستانش و مرثيه حسين (ع) در روز عاشورا.

كد پارسا: B38268

2 ديوان‏ها و مجموعه‏هاي شعر ـ مجموعه‏هاي شعر عربي ـ ديوان‏هاي سده اول-پنجم؛ صاحب بن عباد ـ آثار(شخصيت‏شناسي)؛ صاحب بن عباد ـ زندگي‏نامه(شخصيت‏شناسي)

 مجموعة 267 قطعه از سروده‏هاي صاحب بن عباد است. محقق پس از توضيحي درباره زندگي صاحب بن عباد و احوال و آثار او، متن سروده‏هاي وي را آورده است. موضوعات اين سروده‏ها مختلف است و با عناويني چون: پيامبر را دوست دارم، اي مسافر كوفه، حبّ علي انسان را به بهشت مي‏برد، من شيعه رضا هستم و آفت انسان در زبان اوست، از هم تفكيك شده است. وي، همچنين نوع بحر اين اشعار را معرفي كرده و منابع آنها را نشان داده است. كتاب شامل دو ضميمه نيز هست. در اين ضميمه‏ها اشعاري آمده كه منسوب به صاحب است، اما اين نسبت يقيني نيست.

كد پارسا: B33617

2 ديوان‏ها و مجموعه‏هاي شعر ـ مجموعه‏هاي شعر فارسي ـ ديوان‏‏ها و مجموعه‏ها

 مجموعه‏اي از غزليات، قصايد، قطعات، مراثي و منظومه‏هاي شاعر است. شاعر با الهام از شعر و ذوق حافظ، در 256 غزل كه اغلب آن هفت بيتي است و با بهره‏گيري از واژگاني چون مي و ميخانه، واعظ، حور و كوثر، عشق و ساغر، به سرودن اين اشعار پرداخته است. در اشعار سهي شِكوه از زمانه، حسرت بر گذشته، افسوس بر اتلاف عُمر، وانهادن امور به تقدير، مناجات و نيايش، عشق‏بازي با جانان، عزت نفس و اميد به كرم الاهي موج مي‏زند.

كد پارسا: B38309

ويژگي‏مجلدات

    جلد1 : جزء2، 470ص

    جلد1 : جزء3، 414ص

2 ديوان‏ها و مجموعه‏هاي شعر

 مجموعه‏اي از اشعار علماي نجف است كه به مناسبتهاي گوناگون سروده شده است. هدف نويسنده از جمع آوري اين مجموعه، تكميل شعراء الغري شيخ علي خاقاني بوده است. وي، به ترتيب حروف الفبا و تاريخ وفات شاعران، اين اشعار را بدون هر گونه توضيح و تعليقي آورده است و در ابتداي هر يك از نمونه‏هاي شعري، خلاصه‏اي از زندگاني و احوال و آثار سرايندگان آنها را ذكر كرده است. در اين مجموعه نمونه‏هايي از اشعار 183 تن از شعرا آمده است.

كد پارسا: B38349

2 صرف و نحو ـ كليات صرف و نحو ـ منابع آموزشي صرف و نحو

 پژوهشي تحليلي درباره علم صرف است. هدف نويسنده، دفاع از قرائتهاي گوناگون قُراء و ردِ ادعاي مناسبت بين لفظ و معناست. وي كتاب را براي اجابت درخواست سلطان محمد ثاني مبني بر تدوين كتابي در علم صرف سامان داده است. نويسنده، با استناد به كتابهاي صرفي قديمي و معتبر، كليه ديدگاهها را نيز ذكر كرده است. اين ديدگاهها عموما به مباحث لغت و وضع كلمه ومعرفت اشتقاق و مانند آن مربوط مي‏شود و در هر مورد، به آياتي از قرآن، احاديث و اشعار و قرائتهاي افراد استشهاد شده است. خلاصه‏اي از شرح زندگي مولف و تاريخچه عصر او در هر مورد آمده است.

عنوان‏به‏لاتين:

Medieval Arabic Praise Poetry: Ibn al-Rumi and the Patron's Redemption

2 مديحه‏سرايي

 بررسي مديحه و اشعار مربوط به آن، در كشورهاي خاور نزديك در سده‏هاي مياني است. زماني‏كه بيشتر شعرا حاكمان، كارگزاران حكومتي و يا افراد طبقه بالاي اجتماع را مدح و ثنا مي‏گفتند، ابن رومي نيز در چنين حال و هوايي آخرين فرمانرواي طاهريان را مي‏ستود. آنچه در اين ميان انديشه‏ها را به سوي اشعار وي معطوف مي‏دارد، اين است كه وي افزون بر به كارگيري صنايع شعري، فنون بلاغي و عبارات شيوا و فصيح، همواره انديشه وطن‏پروري و عِرق ملي را در اشعارش متبلور مي‏ساخت. نويسنده، در اين اثر، اشعار وي را از لحاظ كاربرد شناختي و معنا شناختي مورد نقد و تحليل قرار مي‏دهد و نشان مي‏دهد كه او چگونه با استفاده از فنون شعري و تصوير سازي ذهني براي خواننده، وطن دوستي و ميهن پرستي را توجيه و تبليغ نمود.

كد پارسا: B33616

$ عنوان ديگر: ياد يار مهربان، مرزهاي شرقي شعر پارسي از ورارودان تا هند (از سده 10 تا اوايل سده 14 هجري)

2 شعر ـ كليات شعر ـ تاريخ شعر

 پژوهشي است در شعر شاعران پارسي‏گوي ماوراء النهر تا هند، از قرون دهم تا چهاردهم هجري. مؤلف با اشاره به تقسيم زبان فارسي به فارسي ايراني، تاجيكي و هندي، اين مجموعه را به شاعران فارسي‏گوي تاجيكستان اختصاص داده است. در اين مجموعه، نام 178 شاعر و نيز مختصري از زندگي و اشعار آنان ذكر شده است. اين كتاب ره‏آورد سفر به تاجيكستان است كه به مناسبت‏ هزارمين سال سرايش شاهنامه فردوسي در كنگره وي ارائه شده است. شاعران مذكور عموماً از آسياي ميانه و از شهرهاي سمرقند، بخارا، هرات، خُجند و ديگر شهرها و روستاهاي اين ديار هستند.

كد پارسا: B38278

2 ديوان‏ها و مجموعه‏هاي شعر ـ مجموعه‏هاي شعر عربي ـ ديوان‏هاي سده اول-پنجم

 مجموعه‏اي از سروده‏هاي منسوب به پيامبر (ص)، حضرت زهرا (س) و ائمه دوازدگانه است. اين اشعار از 150 منبع تاريخي و حديثي فرقه‏هاي مذاهب گوناگون اسلامي فراهم آمده است. نويسنده در آغازِ بيان اشعار هر يك از معصومان (ع)، خلاصه‏اي از زندگي آنان را نيز آورده است. وي همچنين در پاورقي، چهل مورد از مستندات حديثي و تاريخي اشعار متن را ذكر كرده و در بعضي موارد، الفاظ واصطلاحات دشوار هر شعر را توضيح داده است. در مقدمه، خلاصه‏اي از ديدگاه اسلام درباره شعر و شاعري و رواياتي درباره استشهادات شعري رسول خدا (ص) بيان شده است.

كد پارسا: B33608

2 قصه‏هاي تربيتي؛ قصه‏هاي کودکان و نوجوانان

 مجموعه شش قصه از سيد جمال الدين اسدآبادي است به نام‏هاي آرزوي ملكه، انگشتر جادويي، سراي اژدها، قلعه روان، خرس و زاغ، و زنبور و مگس. قصه‏ها ساخت افسانه‏اي دارند و از قصه‏هاي افسانه‏اي اروپا متأثرند. سيد در اين قصه‏ها كوشيده است شيوه جديدي در تعليم كودكان و نوجوانان ارائه دهد و مضاميني چون عدالت پادشاه و وظيفه او در آموزش مردم، و مضامين اخلاقي را در قالب قصه بيان كند.

كد پارسا: B33563

2 گلستان و بوستان سعدي ـ مقالات

 بررسي افكار و اشعار و رموزات شعري سعدي است. نويسنده بهترين مقالاتي را كه سعدي‏پژوهان، در شرح واژه‏ها، جمله‏ها، عبارات و اشعار سعدي نوشته‏اند گردآورده است؛ همچنين به نقد و بررسي مقاله‏ها و كتابهايي پرداخته كه درباره سعدي نوشته شده است. آنها كه اغلب از فرزانگان ادب پارسي و اهل ذوق و هنر هستند، در اين مجموعه كوشيده‏اند تا اشارات و رموز شيخ اَجل را تفسيري شايسته نمايند. و نيز به نسخه‏شناسي و كتاب‏شناسي بوستان و گلستان بپردازند و با ترجمه كلمات عربي آن، متشابهات اين دو كتاب را به محكمات بازگردانند.